> 'Voies des pèlerins et chemins de Saint-Jacques de Compostelle à travers l'Ardenne' is het boek waarop de Via Arduinna is geïnspireerd wat de trajectbepaling betreft. Dit 208 pagina's tellend franstalige boek van Léon Marquet verscheen in 1991. De auteur verrichtte uitgebreid onderzoek naar sporen en documenten over pelgrimages in de Ardennen en naar Santiago ihb.

> Behalve de dubbele identificatie van het pad, dat zowel de sporen van de pelgrimstochten naar Arduinna als Sint-Jacob volgt, overheerst de kleur groen, kleur van de uitgestrekte Ardense wouden.
> De zwarte stilistsche lijnen beelden een everzwijn uit. Het everzwijn is het symbool bij uitstek voor de Ardennen en voor de provincie Luxemburg, waar Via Arduinna langere tijd door loopt in het biezonder. Reed godin Arduinna ook niet op een everzwijn? De witte lijnen duiden op de 2 grote Europese Santiagoroutes die vanuit Noord-Europa naar het zuiden lopen en waartussen het traject van Via Arduinna een schuine verbinding vormt.

> Rechtsboven het Europese symbool voor de Santiagopaden, gebaseerd op het motief van de Sint-Jacobsschelp en eveneens de talrijke wegen symboliserend die allen naar één punt leiden: Santiago de Compostela.

de bedoeling om in de nabije toekomst gelijkaardige 'topofiches' te publiceren per gerealiseerd dagtraject. Deze handige topofiche is voldoende om het traject van Suxy tot Orval zonder problemen af te leggen. Beide publicaties bestaan enkel in het frans, maar de kaarten spreken in feite voor zichzelf.

> In principe zijn deze publicaties te verkrijgen bij de regionale toeristische dienst 'La Maison du Tourisme du Pays de la Semois entre Ardenne et Gaume', in mensentaal: De VVV van Florenville, centraal gelegen op het Albert I-plein. (Sinds mei09 verhuisd naar een gebouw achter de kerk). Nu, deze VVV wordt bemand door personeel dat uitblinkt in domheid en onvriendelijkheid. Dit is niet zomaar een vaststelling na 1 bezoek, maar na meerdere bezoeken. Als het over wandelen gaat weet men enkel een wandelkaart te verkopen, maar ze weten niet eens wat er op staat. Als je over 'Via Arduinna' informeert bvb hoort men het donderen van Keulen tot in Châlons-en-Champagne. 'Quoi?' Bah, ambtenaren van het ergste soort. Informeer je beter rechtstreeks bij de werkgroep rond de Via Arduinna. Mail.

> Er bestaat geen gids die de hele route beschrijft, aangezien het project nog in de kinderschoenen staat. Het is wel de bedoeling om op langere termijn een gids uit te brengen (wellicht al zeker niet voor 2012). Het enige wat beschikbaar is is een brochuurtje (links) dat de route voorstelt, ingekleurd op Michelin-wegenkaart met op de rectozijde een interessante maar korte voorstelling van het project. Om het bestaande traject van 20 km hoofdroute + 25 km variante te wandelen gebruik je de topofiche (rechts). Hier zijn de 2 trajecten tussen Orval en Suxy mooi ingekleurd op een handige NGI-kaart (schaal 1:50.000) met gestructureerde routebeschrijving en korte achtergrondinformatie. Het is

> GR 564, topografische gids (2010) die het lang wandelpad van Namen helemaal tot Vézelay gedetailleerd beschrijft. Geen route gebaseerd op historische gegevens, maar momenteel de populairste verbindingsroute naar Vézelay. Uitgave van de Franse wandelorganisatie FFRP.

> Via Mosana, topografische gids (2002) over die andere Santiagoroute door Wallonië, die de wandelroute door de Maasvallei in detail beschrijft: Aken / Maastricht via Luik, Huy en Andenne naar Namen. Uitgave van 'Les amis de Saint-Jacques', de overkoepelende Waalse Sint-Jacobvereniging.

> Zowel in Vlaanderen als Wallonië bestaat een aktieve vereniging rond de pelgrimstocht naar Santiago. Beide organisaties publiceren een tijdschrift en soms boeken of brochures:
Genootschap Vlaanderen.
Genootschap Wallonië.
Genootschap prov. Luxemburg.

> De schoonheid van de regio waar Via Arduinna door loopt trekt nogal wat toeristen aan, er zijn dus ook de nodige overnachtingsfaciliteiten. Als je Via Arduinna in 2 dagen wandelt en daarbij Orval als scharnierpunt neemt kan je overwegen een aanvraag te doen om binnen de abdijmuren van Orval te overnachten. Zeker een interessante mogelijkheid. Voorwaarden: Zie de website van de abdij van Orval. Kortbij gelegen zijn ook gastenkamers en restaurants.
> Campings passeer je niet langs het 20 km lange hoofdtraject, maar langs het 25,5 km lange variante traject heb je de keuze tussen 2 campings vlak langs Via Arduinna liggen: Martué (eenvoudige camping à la ferme) en camping 'Le Canada' te Chiny (komende uit Suxy voor de Pont St-Nicolas even links langs de Semois).

> Wat betreft toeristische informatie over de streek waardoor het al gerealiseerde deel van Via Arduinna trekt zou de VVV van Florenville de 'gateway' moeten zijn. Opmerkingen over deze VVV vind je ook hogerop in dit verslag. Er bestaat vooralsnog geen officiële website over Via Arduinna, ook vzw 'Défense de la Semois' heeft blijkbaar geen website. Over Via Arduinna is wel een artikel te lezen op de website van Le Beau Canton, die de projecten rond Leader+ coördineert, stimuleert en communiceert. Dit verslag op Trekkings.be heeft enkel maar illustratieve waarde, geen officiële.

> De toeristische kantoren van de provincie Luxemburg publiceren jaarlijks een massa brochures en folders. Eén brochure springt er tussenuit: 'Natuurwandelingen' is een 60 pagina's tellende brochure op A4-formaat waarin je alles kan lezen wat met wandelen op korte en lange afstand te maken heeft. Onder de lange afstandswandelingen wordt ook Via Arduinna kort voorgesteld. Te verkrijgen in de meeste regionale VVV's van de prov Luxemburg.

> Een boek waar Léon Marquet zich oa heeft op gebaseerd bij zijn onderzoek is 'Le pèlerinage à Compostelle en Belgique et dans le Nord de la France'. Dit boek verscheen in 1971 en is van de hand van André Georges. De auteur verrichtte baanbrekend pioniersonderzoek naar de sporen van de beroemde bedevaart in België.
> Wat betreft de publicaties van Henri Gratia over Arduina en Walfroy, deze kunnen worden geraadpleegd op het www: Zie de site van Ardenne-Info.

> Een gelijkaardige brochure met een uitstekend overzicht wordt jaarlijks uitgebracht over de Franse Ardennen, 'Wandelen en fietsen'. Een uitgave van het Franse Comité Départemental du Tourisme des Ardennes. Deze gratis brochure is volledig in het nederlands opgesteld. Ook hier een overzicht van zowel lange als kortere wandelpaden met opsomming van kaartmateriaal, adressen en andere toeristische info.

° Suxy, bij de oude wasplaats,
° Chiny, bij het oude kerkhof (op een variant traject dat door het dorpscentrum loopt),
° Martué (variant traject), bij de Santiago Matamoros afbeelding van de kapel,
° Orval, bij het kruispunt met de weg Florenville - Virton).
> Let ook even op de steen waarin de schelpen zijn aangebracht. Er is telkens gebruik gemaakt van typische natuursteen uit de regio. In Suxy dus schiefersteen, waarvoor de maker speciaal naar één van de weinige nog bestaande 'ardoisières' van de Ardennen is getrokken (Bertrix-Herbeumont) om er een mooi blok leisteen uit te kiezen! De schelpen van Martué en Orval zijn aangebracht in bruine kalkzandsteen die zo typisch is voor de Gaume. De schelp van Chiny, dat gelegen is op de grens van Ardennen en Gaume, is gewoon aangebracht in de betonnen trap van het oude kerkhof.

> De Sint-Jacobsschelp, symbool bij uitstek om een Santiagopad te herkennen. Soms wordt de wandelaar geleid door bronzen schelpmotieven, in het pad zelf aangebracht. Vooral op trajecten die door steden lopen kom je ze nogal eens tegen. Eén van de eerste steden die op deze wijze de pelgrims leidde was de Spaanse stad Léon, gelegen op de hoofdroute Camino francès. Tegenwoordig zitten ze ook in België in het pad, zoals in Brussel of in Huy.
> Tussen Suxy en Orval kom je ze op 4 plaatsen tegen:

> Conform de Waalse decreten over de markering van paden voor recreanten bestaat de bewegwijzering van Via Arduinna uit een gekleurd vlak (er werd gekozen voor een blauwe driehoek, gepijld in de richting van het verdere padverloop). Om dit langeafstandspad beter te identificeren en te onderscheiden van lokale paden, die mogelijk dezelfde markering gebruiken is ook het logo van Via Arduinna aangebracht.
> Via Arduinna is zoals al gezegd een pad dat ook voor ruiters, paardenkarren en MTB'ers is gecreëerd. Sommige (korte) delen zijn echter moeilijk te passeren voor deze groep recreanten. In dit geval splitst er een variante af om deze hindernis te omzeilen, het pad voor wandelaars wordt dan aangeduid met een volle blauwe rechthoek ipv een driehoek. De blauwe driehoek en rechthoek zijn de enige officiële markeringstekens van de route. Er wordt geen signalisatie gebruikt om een aankomende richtingverandering of een verkeerd pad te markeren, zoals dat bij routes van GR of GTA wel het geval is. Er zijn ook geen geverfde markeringen aangebracht, enkel deze (meestal gepijlde) bordjes.
> Helaas gaat de markering door een aantal kinderziekten. Aanvankelijk werden ook allerlei andere symbolen gebruikt, dat had vermoedelijk te maken met verschillende trajecten voor de verschillende recreanten. Symbolen zoals een halfvol bolletje of een kruis worden nu niet meer gebruikt, maar zijn op het terrein nog aanwezig. Verder is er hier en daar al een bordje verdwenen of beschadigd, vervelender is dat er op enkele plaatsen onduidelijke of verwarrende markering is, waardoor je mogelijk verkeerde paden inslaat. De beide trajecten zijn in één richting bewegwijzerd, van noord naar zuid, nogal logisch gezien het uiteindelijke doel van de tocht, Santiago de Compostela. Ook hier loopt het af en toe verkeerd en pijlen de bordjes in noordelijke richting.

> Als je over Via Arduinna wil lopen raden we je aan om vooral de kaart van de topofiche te gebruiken als leidraad en niet de padmarkering op het terrein!

Padmarkering tussen Suxy en Chiny

Ten noorden van Lacuisine is een heel stuk verkeerd gemarkeerd dat uiteindelijk naar nergens leidt.
> De wijze van padmarkering is gebaseerd op die van de TransSemoisienne, met dat verschil dat voor wandelaars bij de TransSemoisienne de markering van het traject werd uitbesteed aan Sentiers de Grande Randonnée, die de bekende witrode streepjes gebruikten. De initiatiefnemers van de Via Arduinna benadrukken dat voor hen de huidige wijze van padmarkering maar van tijdelijke aard is. Liefst zouden ze samenwerking willen met Sentiers de Grande Randonnée die het traject dan met witrode streepjes zouden markeren voor de doelgroep van wandelaars. Zo ver is het lang nog niet. SGR heeft immers al de parallelle GR14, is zelf met andere projecten bezig in de provincie Luxemburg en kampt bovendien met een tekort aan medewerkers in die provincie.

> Trein: Het treinstation van Florenville ligt op de lijn Dinant - Virton en wordt ongeveer 1 X per 120 minuten bediend. Dit treinstation ligt op 2 km van Florenville, eigenlijk in Lacuisine. Je zou dus vanuit Lacuisine je tocht kunnen beginnen en 2 of 3 dagen in circuit het bestaande traject van Via Arduinna afwandelen. NMBS.
> Bustransport: Vanuit het busstation van Florenville (Place Miroir), gelegen in een zijstraat en kortbij de Place Albert I waaieren buslijnen uit naar alle dorpen langs Via Arduinna. De meeste lijnen passeren ook langs het treinstation van Florenville (Lacuisine). Sommige lijnen worden maar 1 of 2 maal gereden, sommige lijnen zijn op zondag zelfs helemaal niet operatief.
° Lijn 23 bedient Chiny en Suxy.
° Lijn 22 en 22/2 passeren langs Pin, Izel en Moyen en verbinden Florenville ook met het treinstation Marbehan (op hoofdlijn Brussel - Luxemburg).
° Lijn 36 bedient Martué en Lacuisine.
° Lijn 24 tenslotte passeert langs Orval (halte 'Carrefour').
Raadpleeg de site van TEC voor details.

Bronzen Sint-Jacobsschelpen op Via Arduinna
Suxy	Chiny	Martué	Orval

> Er zijn onderweg nogal wat bronnen. Of je er wil van drinken is jouw zaak, zelf vind ik het geen probleem. Bronnen die aan Via Arduinna zijn gelegen en die je dus niet kan missen passeer je op het hoofdtraject ondermeer in Suxy (oude wasplaats), Martué, Chamleux en Orval (de beroemde bron van Mathilde binnen de abdij). Na Moyen passeer je een bron bij de kerkwegel naar Izel.
> Café's:
Hoofdtraject: Suxy 'Le stop'(Update jun09: Gesloten!), Moyen 'Chez Ginette', Pin, Orval.
Variant traject: Suxy 'Le stop', Chiny 'Moulin Cambier' en cafés nabij embarcadère, Le Beauban 'Fond de Nanty', Chameleux 'Le Chameleux', Orval.
> Eenvoudige resto's: 2 goede adressen: Chameleux 'Le Chameleux' voor forel uit de lokale vijvers en Orval 'L'Ange Gardien' voor gerechten op basis van Orval bier-kaas-brood.
> Winkels: Voor shopping: Florenville (niet langs Via Arduinna), behalve een bakker te Izel heeft de druk van de supermarkten in de dorpen langs het pad voor een leegloop van winkels gezorgd.

	Gaumeroute: 140 km lang pad door Zuid-Luxemburg en Frans-Lotharingen. Gezamelijk traject met Via Arduinna tussen Orval en Chameleux.		Gaume Buissonnière: 206 km lang pad door 'le grand sud' van de provincie Luxemburg. Via Arduinna deelt ongeveer 15 km tesamen met deze route.
	Ardennen - Eifelpad (GR AE): 793 km lang pad, recent chaotisch verkapt in GR 15, GR 16, GR 151 enz... Martelange via Hohe Acht en Monschau naar Montcornet.		TransSemoisienne - Sentier de la Semois: 180 km, gecreëerd door Touring Club en FUL (Contrat de Semois), onderhoud en markering: S.G.R.
	TransSemoisienne: 186 km Semois van bron tot monding, route voor traag verkeer (MTB, ruiters, paardenkarren) gemaakt nav 'Contrat de Semois'.		Langs Oude Wegen en Pelgrimssteden: Fietsroute van 1500 km tussen Maastricht en Oloron-Ste-Marie, gecreëerd door Fietskaart Informatie Stichting.

> Tijdens je tocht over het al gerealiseerde deel van Via Arduinna kom je ongetwijfeld markeringen tegen van andere langeafstandspaden. We sommen ze hieronder even op. Over al deze paden vind je uitgebreide wandelverslagen elders op Trekkings.be.

> Als je het al bestaande traject van Via Arduinna op één of ander wijze inpast in een dwarsdoorsteek van de Ardennen heb je dus de keuze: Over de meer rechte hoofdroute van 20 km of over de 5,5 km langere variant van de route. Beide routes zijn best leuk. We hebben echter een lichte voorkeur voor de iets langere variant omwille van het erg afwisselende traject.
> Hoofdroute: Neemt een leuke start door de stille, uitdijende vallei van het riviertje Vierre te volgen. Als je van de Ardennen in de Gaume komt loop je echter een tiental km over asfalt in de buurt van Moyen, Izel en Pin, zij het meestal over rustige wegen en paden. Voorbij Pin kronkel je een tijd door bos om de laatste 4 km over asfalt af te leggen tot de abdij van Orval.
> Het variante traject neemt aanvankelijk een even rustige start door bos, maar zonder zicht op de mooie vallei van de Vierre. Aan de historische brug van Chiny volg je enkele kilometers de draaiende loop van de Semois. Daarna passeer je kort bij een uitzichtpunt (Hat) om door bos de Gaume te bereiken in Lacuisine. Hier loop je even 2 km op asfalt om via onverharde paden dan het mooie dorpje van Santiago Matamoros (Martué) binnen te lopen. 2 km asfalt hier waarna de rest van de rit volledig over onverharde bodem loopt. De tocht van Beauban (Franse grens) naar Chameleux loopt door wilde natuur, ook de 5 km langs de Williers-beek naar Orval toe zijn prachtig.
> Moeilijke keuze? Geen probleem, wandel ze gewoon alle twee. Precies wat we deden, op de volgende pagina's lees je de ervaringen.