© Luc Selleslagh 2004 - 2012
Fuentes y Nacientes de
Corderos y Marcos
Onderweg naar Pico Bejenado
In het middelpunt van
Taburiente's caldera
GR131 : Zuidelijke vulkaankrater San Martin
Taburiente's 1 km hoge kraterwand
GR131 over een grijs vulkaanpad
Barlovento : In volle bloei,
Agave Attenuata
La Candelaria : Enorm
rotshol met vissershuizen.
>
Meer info over deze en meer wandelingen vind je in de wandelgidsen. Ik heb
hierboven alvast de mooiste opgesomd.
>
De Barrancos van het noordoosten. Dit
is een totaal ander wandelgebied. Er is een dichte begroeiing die goed gedijt
in de waterrijke kloven. Reuzenvarens, stukken oorspronkelijk mediterraan
oerwoud, watervallen en vooral veel groen.
>
3. Naar de Pico Bejenado.
Vanaf ICONA 7 km te voet of met de auto tot waar het asfalt eindigt richting
Pico Bejenado. Geen water noch andere voorzieningen na ICONA. Een goed en
regelmatig stijgend pad. Hoogteverschil tussen ICONA en de Pico is 1050 meter.
Boven op de top op 1850 meter is één van de schitterendste uitzichten
over La Palma. Zowel de Barranco de las Angustias, de volledige caldera als
de vallei van Los Llanos/El Paso liggen aan je voeten.
Er is maar één weg terug: Dezelfde. Dit pad heeft nummer PR.LP
13.3.

> 1.
Barranco de las Angustias. Deze enorme
kloof is vlot te bereiken vanuit Los Llanos. Er is een parkeerplaats onderin
de barranco voor zij die een huurwagen hebben. Te voet bereik je vanuit
Los Llanos deze parkeerplaats na 2 uren stappen. Het wandelpad (PR.LP 13)volgt
vanaf de parkeerplaats een bergriviertje dat uit de caldera komt. Eindpunt
is de Zona de Acampada. Hoewel dit maar een 6 tal km zijn en het hoogteverschil
maar 550 meter moet je toch op 5 à 6 stapuren rekenen. Dat komt omdat
het pad meestal over de rotsblokken van het riviertje in de barranco gaat.
Het is een prachtige wandeling. Volgende waarschuwing
echter: Bij regenweer en bij opkomend slecht weer verlaat je de barranco
best onmiddellijk. In november 2001 zijn 3 Duitsers omgekomen en hebben
een 80-tal anderen tientallen uren vast gezeten in de kloof door hevige
regen waardoor het riviertje in een mum van tijd begon aan te zwellen.
Het laatste stuk naar de Zona de Acampada (camping) is erg steil. Als je
niet overnacht op de camping keer je via dezelfde weg terug ofwel over een
vlot pad dat in 2 uren naar de parking van Los Brecitos leidt. Van Los Brecitos
gaat een berijdbare piste in vele bochten in 2 uren terug naar het begin
van de Barranco de las Angustias.
Als je overnacht op de camping zoals ik deed heb je de volgende dag nog
de tijd om een andere wandeling in de caldera te doen. Je kan dan van de
camping naar de Hoyo Verde-waterval wandelen. In 4 uren ben je heen en terug
(stijging/daling 700 meter). Het is alweer een schitterend plekje aan de
voet van 1 km hoge rotswanden.
Daarna kan je terugwandelen naar Los Brecitos en de Barranco de Las Angustias.
Er is water in de caldera, maar er zijn geen winkels.
> 2.
Er is nog een ander pad door de caldera. PR.LP
13.1 Het loopt tussen de Zona de Acampada
en La Cumbrecita. La Cumbrecita is een parkeerplaats aan het einde van een
12 km lange asfaltweg die vanaf ICONA komt. Dit pad werd echter niet aangeraden
door ICONA omdat het gevaarlijk is. Met momenten zeer steil,smal en gevaarlijk.
Op sommige plaatsen zijn kettingen in de muur om je aan vast te houden.
Vooral El Escuchadero lijkt een kritische passage te zijn. Je hebt zo’n
7 uren nodig om dit pad te af te leggen. Geen water noch andere voorzieningen
tot aan de camping.
Verkenning van de Caldera de Taburiente.
> Er zijn enkele wandelingen
die in de Taburiente-vulkaan gaan. ICONA heeft een kaartje ter beschikking
waarop de belangrijkste paden in de vulkaan zijn aangeduid. Er is telkens
ook een schematisch overzicht van de hoogteverschillen bij. Het kaartje
is gratis. Wil je overnachten in de enorme krater dan kan dat in de zgn
"Zona de Acampada", je hebt vooraf een "permit" nodig,
te verkrijgen bij ICONA.
>
Er zijn ook secundaire GR-paden, dat zijn de PR-paden (pequeño recorrido).
Ze zijn genummerd als PR.LP 1; PR.LP 2 enz…tot PR.LP 19. Ze lopen veelal
van de zee naar de vulkanen toe, vaak door zgn Barranco’s (kloven).
Zijpaden van deze PR’s zijn verder onderverdeeld als volgt PR.LP 1.1,PR.LP
1.2 enz…
> De bewegwijzering van de PR-paden is met geel/witte
strepen en bordjes.
> Verder zijn er nog lokale paden of SL paden (Sendero
Local) , gemarkeerd met groen/witte tekens en bordjes.
PR (Pequeño Recorrido) en SL (Sendero Local)
> Verder van piek tot piek. De Punta de los Roques
biedt een prachtig panorama over 1 van de grootste vulkaankraters ter wereld.
De refuge daar was gesloten. Bij ICONA kan je ev. vooraf informeren of deze
refuge te gebruiken is. Vanaf nu worden lagere hoogtes opgezocht. Door met
pijnbomen begroeide toppen daal je verder af naar Reventon. Onderweg had
ik het geluk van kortbij een zwerm graja's te observeren. Dit zijn roodgebekte
kraaiachtigen, enkel aanwezig op La Palma. Een goede onverharde weg leidt
je verder over de Cuembre Nueva op een hoogte van 1300 meter. Het kan hier
winderig, mistig of bewolkt zijn. Dit is nl de favoriete doorgangsplek van
aanwezige wolken. Wat verder ligt de Refugio El Pilar waar je kampeer-mogelijkheid
en water vindt.
> Daarna loopt GR131 over een reeks vulkanen waarvan
sommigen maar een paar honderd jaar oud zijn. Hoogte tussen 1500 en 1900
meter. Door de kaalheid van het landschap kan het hier flink waaien. Zwart
vulkaangrind is niet altijd even aangenaam om in te stappen. Vulkaan San
Martin is de kleurrijkste van het gezelschap. Na 20 km in dit surrealistische
landschap daal je af naar Fuencaliente. In dit grote dorp kan je een bus
vinden, een pension of winkel.
> Het laatste stuk van GR131 kan je zonder zware bagage
afleggen. Het pad loopt richting vulkaan Antonio. Je moet €3 toegang
betalen om deze vulkaan te bezoeken. Er is een klein museum. Vulkaan Antonio
is zwart en zowat het archetype van de kegelvulkaan. Nog spectaculairder
is de laatste vulkaan op GR131, de Teneguia. Zijn laatste eruptie is slechts
30 jaar oud. Hij is erg kleurrijk en op sommige plekken is het letterlijk
heet onder de voeten. GR131 loopt dan nog een stuk verder over kale lavavelden
tot je eindelijk weer de zee bereikt op La Palma’s meest zuidelijke
punt, de vuurtoren van Fuencaliente. Er is een restaurantje (gesloten op
woensdag). Van hier wandel je ongeveer dezelfde weg terug naar het dorp
(2,5 uren), lift je of neem je de taxi die je in Fuencaliente vooraf had
besteld.


>
Je start op zeeniveau in Tazacorte tussen de droge cactusvegetatie. 300 meter
hoger is er Café Time met mooi uitzicht. Vanaf nu zijn er tot bijna
op het einde geen voorzieningen meer. Water vind je pas 2 dagen later in El
Pilar. Een winkel of pension op 3 dagen (Fuencaliente). Je klimt verder naar
de Torre El Time op zo’n 700 meter, langs tuinen, tropische plantengroei
en amandelbomen. Na de Torre El Time klim je door Canarische denbossen. De
boomgrens ligt op 1800 meter. Vulkaangrond en wat struikgewas overwegen. Je
klimt nu langs de kraterrand van top naar top met af en toe schitterende uitzichten.
Op 2426 meter bereik je Roque de los Muchachos. Er is hier een asfaltweg die
weer naar de zee toegaat. In de omgeving vind je een tiental astronomische
observatoria. Een uur verder ga je over de Pico de La Cruz en 100 meter daarna
is een geschikte wildkampeerplek (1 tent), op de linkerkant.
>
Wellicht één van de mooiste GR’s van het westelijke halfrond.
Spectaculair en schitterend. Hoogte varieert tussen 0 en 2420 meter. Het grootste
gedeelte loopt over 1500 meter. Je hebt zo’n 4 dagen nodig om de hele
GR af te leggen.
GR 131 Ruta de la Cresteria / Ruta de los Volcanes

> GR130 (Camino Real de la Costa)
cirkelt het hele eiland rond. Je hebt er een hele week voor nodig. De hoogte
waarop hij loopt ligt tussen 0 en 800 meter boven de zeespiegel. Niet alle
stukken zijn even interessant Met wat uitgekiende planning kan je elke nacht
in een pension overnachten. Je passeert nogal wat dorpen met voorzieningen.
Voor mensen met veel tijd. Het lijkt me interessanter om er hier en daar
wat stukjes uit te pikken om als dagtraject af te wandelen. Enkele aangename
trajecten:
> 1.
Van Tijarafe naar Tinizara. Het gaat flink op en af zonder grote
hoogteverschillen. Je komt door tuintjes, velden en boomgaarden en enkele
kleine barranco’s (kloven). In de buurt van Tijarafe is nog een mooi
stukje van de oude geplaveide weg (camino real) bewaard. Volg de wit/rode
bewegwijzering. In de buurt van Tijarafe ben ik afgedaald naar de zee, wat
een hoogteverschil is van 600 meter. Er loopt een geel/wit bewegwijzerd
pad (PR.LP 12.2) naar beneden. Aan de zee beland je dan aan de Poris
de Candelaria, een soort enorm - door de zee uitgesleten - hol waarin
enkele vissershuisjes zijn verscholen. Een bijzonder plaatsje. Als je tijd
hebt kan je een alternatief pad omhoog lopen (PR.LP12.2) dat nog even een
strandje aandoet (geel/wit bewegwijzerd).
> 2. Van Gallegos naar
Barlovento. Aan de enige bar in Gallegos pik je de rood/witte bewegwijzering
op. Over talloze kloven door rijkelijke vegetatie kronkelt de oude camino
real naar Barlovento toe. Onderweg passeer je ook het mooie gehucht La
Tosca, fotogeniek omwille van de vele drakenbloedbomen daar. Weinig
grote hoogteverschillen.
GR 130 Camino Real de la Costa
>
Sinds enkele jaren zijn er 2 volledige GR’s (Gran
Recorrido) uitgewerkt. De GR-paden zijn aangeduid zoals de Franse bewegwijzering:
Met rood/witte streepjes en bordjes.

> 1.
Een avontuurlijke wandeling is de PR.LP 6.
Laat je door de bus droppen in een diepe bocht net na het gehucht Las Lomadas
en voor Los Sauces (hoogte 250 m). Wandel over een asfaltwegje naar Los
Tilos toe. Na 2 km op dit wegje passeer je links een onverharde piste die
het biosfeerreservaat aankondigt. Vanaf nu volg je de geel/witte bewegwijzering
van PR.LP 6. Al klimmend door een oud bos bereik je een prachtig uitzichtpunt
(Espigon Atravesado). Verder klimmen over een traject dat niet makkelijk
is. Uiteindelijk bereik je op 1350 meter de Fuentes
y Nacientes de Corderos y Marcos. Dit is wel bijzonder. De watervallen
die uit een waterlaag komen voeden een aangelegd kanaal. De volgende paar
kilometer volg je dit kanaal. Er zijn een 13-tal tunnels bij. Je hebt dus
een zaklamp nodig. De langste tunnel is meer dan 200 meter lang.
Zowel het plafond als de bodem van de tunnels zijn zeer oneffen. Oppassen
dus om het hoofd niet te stoten. Maar er is meer. De eerste tunnel die je
doortrekt is zeer nat. Een waterval spuit door de tunnel. Breng dus regenkledij
mee en zorg dat de inhoud van je handbagage droog kan blijven. Ook een extra
paar droge kousen kan van pas komen omdat sommige tunnels nogal onder water
staan. Op het einde van de reeks tunnels bereik je het boswachtershuis “Casa
del Monte”. Van hieruit begint de PR.LP6 snel te dalen naar Los Lomades,
zo’n 1000 meter lager, waar je weer de bus kan nemen. Het Casa del
Monte is ook per 4X4 te bereiken over een lange piste vanuit Los Lomades.
De hele tocht te voet duurt toch wel een 7 à 8 uren en er zijn (behalve
water) geen voorzieningen onderweg.
> 2. Enkele andere
wandelmogelijkheden in dit gebied vertrekken vanuit Los Sauces met de omgeving
van Los Tilos als doel. Het uitzichtpunt
Mirador de las Barandas is een zalige
picknickplek.
> 3. Tussen Puntallana
en Los Sauces ligt La Galga. Voor wie even de sfeer wil snuiven van het
oerbos op La Palma is er hier een korte maar mooie wandeling, de PR.LP5.1.
Om het begin te bereiken stap je uit de bus net voor de eerste tunnel na
La Galga. Ga de piste op en volg de
geel/witte aanduidingen van PR.LP5.1. Aan een tweede aquaductbrugje is er
een splitsing van de paden. Draai hier links mee en volg het kanaaltje stroomafwaarts.
Opletten hier want het pad is soms smal en de afgrond diep. Je komt terug
in La Galga waar bussen passeren. Op een 2 uren wandel je dit af.






>
Het eerder vernoemde ICONA
is een goede informatiebron voor update-info ivm met bepaalde moeilijkheden
op de bergpaden. Problemen kunnen er voorkomen door grondverschuivingen, bosbranden
of slechte weersomstandigheden.
> Er is een keuze aan wandelgidsjes.
Rother, Elmar, Sunflower,ANWB en een Spaanse gids van J. Santos (ook in het
Nederlands) zijn de bekendste gidsen. Je kan ze ook ter plaatse kopen. Zelf
gebruikte ik de Sunflowergids (Nederlandstalig) en wandelde 13 van de 16 uitgestippelde
wandelingen. Interessant aan dit gidsje waren de goede kaartjes, die hoogtelijnen,
waterbronnen en moeilijke stukken aangeven.
> Wandelen op La Palma is niet geschikt voor mensen die
bij het minste last hebben van hoogtevrees.
Het Sunflowergidsje waarschuwt hiervoor bij de meeste wandelingen. Als ik
mag vergelijken met GR5 in Frankrijk vond ik die laatste toch wel gevaarlijker
bij momenten (vooral in de Alpen).
> Goede wandelschoenen
zijn noodzakelijk. De lavastenen verwoesten gewone sportschoenen in een mum
van tijd.
> Op vele trajecten zijn geen mogelijkheden om water
te vinden. Breng genoeg water mee. > Als je langs de toeristische
dienst passeert (Sta Cruz in de Calle O'Dally of in de luchthaven) vraag dan
zeker de gratis kaart
“Red de senderos de la Palma/Hiking Paths of La Palma”. Prima
overzichtskaart waarvan ik veel plezier heb gehad. De toeristische dienst
heeft nog andere publicaties die te maken hebben met wandelen.


>Er verscheen
in 2007 een officiële topografische gids
over alle wandelroutes van het GR/PR/SL-net op La Palma met zeer gedetailleerde
informatie over alle routes, waarbij hoogteprofielen, wandeltijden, plaatsen
bereikbaar met openbaar vervoer, enz. Begeleidende kaart op 1:40.000. Dit
lijvige boek is nu het beste voor iedereen op La Palma die meer wil dan eens
een 'zondagswandelingetje' maken.
> Verkoop ter plaatse
in de toeristische diensten voor ongeveer 20 €. Beschikbaar in 3 talen:
Spaans, duits en engels. Titel: 'Topoguia Red de Senderos de la Isla de La
Palma'.
>
Update maart 2011: Een aantal van de beroemde Duitse wandelgidsen van Rother zijn nu ook in het Nederlands te verkrijgen. Ook de gids over La Palma. Maar liefst 63 wandelingen zijn er in beschreven, vaak te combineren tot meedaagse tochten. Elke wandeling is telkens
voorzien van een hoogteprofiel, gecumuleerde hoogteverschillen, een kaartje en praktische tips. Deze Nederlandstalige Rothergidsen worden door uitgeverij Elmar uitgebracht. Handig is dat ze ondanks de massa info in de gids in pocketformaat zijn, je stopt hem zo in je broekzak. Te koop in 'de betere boekhandel'.
> Bij aankomst in La Palma kan je de gratis overzichtskaart 'Red
de Senderos' La Palma oppikken. Een handige overzichtskaart met alle wandelpaden
van La Palma!